RTI ద్వారా జవాబు పత్రాలు కోరే విద్యార్థులకు కీలక ఊరట

CBSEకి కీలక ఆదేశాలు జారీ చేసిన కేంద్ర సమాచార కమిషన్

న్యూఢిల్లీ, సెప్టెంబర్ 8 (సమాచార హక్కు): సమాచార హక్కు చట్టం (RTI) కింద పరీక్ష జవాబు పత్రాల కాపీలు కోరే విద్యార్థులకు కేంద్ర సమాచార కమిషన్ (CIC) కీలక సూచనలు చేసింది. జవాబు పత్రాల కాపీలను అందించేందుకు RTI Rules, 2012లో నిర్దేశించిన ఫీజులనే వసూలు చేయాలని కేంద్ర మాధ్యమిక విద్యా బోర్డు (CBSE)ను ఆదేశించింది.

ఈ వ్యవహారం పదో తరగతి CBSE విద్యార్థి దాఖలు చేసిన RTI దరఖాస్తుతో వెలుగులోకి వచ్చింది. సాధారణంగా జవాబు పత్రాల కాపీలు, వెరిఫికేషన్, రీవాల్యుయేషన్ కోసం అధిక మొత్తంలో ఫీజులు చెల్లించాల్సి వస్తుండటంతో విద్యార్థి RTI చట్టం ద్వారా తన జవాబు పత్రాల కాపీలను కోరాడు. ఐదు సబ్జెక్టుల జవాబు పత్రాల కాపీలకు రూ.2,500, వెరిఫికేషన్‌కు మరో రూ.2,500, రీవాల్యుయేషన్‌కు ప్రశ్నకు రూ.100 వరకు ఖర్చు అయ్యే పరిస్థితిని విద్యార్థి తన దరఖాస్తులో ప్రస్తావించాడు.

రీవాల్యుయేషన్‌పై ఆంక్షలపై అభ్యంతరం

RTI ద్వారా జవాబు పత్రాల కాపీలు పొందిన విద్యార్థులు అనంతరం వెరిఫికేషన్ లేదా రీవాల్యుయేషన్ కోరడానికి వీల్లేదని పేర్కొంటూ CBSE 2025 మే 19న జారీ చేసిన సర్క్యులర్‌పై కూడా CIC అభ్యంతరం వ్యక్తం చేసింది.

RTI చట్టం ద్వారా సమాచారం పొందినందుకు మాత్రమే విద్యార్థికి పరీక్షా నిబంధనల ప్రకారం అందుబాటులో ఉన్న మరో పరిష్కారాన్ని నిరాకరించడం సమాచార హక్కు చట్టం స్ఫూర్తికి విరుద్ధంగా ఉంటుందని కమిషన్ పేర్కొంది. ఈ నిబంధనను పునఃపరిశీలించి సర్క్యులర్‌లో అవసరమైన మార్పులు చేయాలని CBSEకి సిఫారసు చేసింది.

RTI చట్టానికే ప్రాధాన్యం

RTI చట్టంలోని సెక్షన్ 22ను CIC ప్రస్తావించింది. ఇతర నిబంధనలు RTI చట్టంతో విరుద్ధంగా ఉన్న సందర్భంలో RTI చట్టానికే అధిక ప్రాధాన్యం ఉంటుందని స్పష్టం చేసింది. సంస్థకు సంబంధించిన నిబంధనలను చూపిస్తూ RTI చట్టం కింద సమాచారాన్ని పొందే వ్యక్తిపై అదనపు షరతులు విధించరాదని కమిషన్ అభిప్రాయపడింది.

ఈ నిర్ణయం ద్వారా CBSE పరీక్షలకు హాజరయ్యే విద్యార్థులు తమ జవాబు పత్రాల కాపీలను RTI ద్వారా పొందడంతో పాటు, నిబంధనల ప్రకారం అందుబాటులో ఉన్న వెరిఫికేషన్ లేదా రీవాల్యుయేషన్ అవకాశాలను వినియోగించుకునే విషయంలో మరింత స్పష్టత ఏర్పడింది.

సమాచారం పొందే హక్కు విద్యార్థుల హక్కే — దాన్ని వినియోగించుకున్నందుకు మరో చట్టబద్ధమైన అవకాశాన్ని నిరాకరించకూడదన్నదే CIC తాజా ఆదేశాల సారాంశం.